ประชาชนคนไทย หลายคนไม่รู้ จึงนำสาระน่ารู้ ‘ราชสกุลในราชวงศ์จักรีไทย’ ที่สืบเชื้อสายมาตั้งแต่สมัยรัชกาลที่ ๑ มาเล่าสู่กันฟัง
ราชสกุล เป็นนามสกุลสำหรับผู้สืบเชื้อสายมาจากตระกูลวงศ์ในพระมหากษัตริย์ เกิดขึ้นเมื่อปี พ.ศ.๒๔๕๕ หลังจากพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว (รัชกาลที่ ๖) ทรงตราพระราชบัญญัตินามสกุลขึ้น โดยบัญญัติไว้ว่าผู้ที่สืบเชื้อสายทางบิดามาจากบรรพบุรุษคนเดียวกันให้ใช้ “นามสกุล” เดียวกัน ทำให้คนไทยทุกคนมีนามสกุลใช้และทำให้ทราบว่าใครเป็นพี่น้องหรือสืบเชื้อสายมาจากผู้ใด โดยผู้สืบเชื้อสายจากราชสกุล เรียกว่า “ราชนิกุล” และสกุลอันสืบเนื่องมาจากกรมพระราชวังบวรสถานมงคล (วังหน้า) และกรมพระราชวังบวรสถานภิมุข (วังหลัง) นั้น เรียกว่า “บวรราชสกุล” ส่วน “ราชินิกุล” หมายถึง สกุลที่เป็นพระญาติของสมเด็จพระเจ้าแผ่นดิน นับทางฝ่ายสมเด็จพระบรมราชชนนีพันปีหลวง (นับทางพระมารดา)
สำหรับสมาชิกในราชสกุลที่ต่ำลงมาจากหม่อมราชวงศ์ หม่อมหลวง ถือว่าเป็นสามัญชน ให้ใช้นามสกุลอันเป็นราชสกุลโดยมีคำว่า “ณ อยุธยา” ต่อท้าย โดยในครั้งแรกพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว ทรงบัญญัติให้ใช้คำว่า “ณ กรุงเทพ” ต่อท้าย และต่อมาโปรดเกล้าฯ ให้เปลี่ยนนามเป็น “ณ อยุธยา” แทน สำหรับผู้ใช้นามราชสกุลตามมารดา หรือการขอร่วมใช้นามสกุลที่เป็นราชสกุล จะไม่ต่อท้ายด้วย “ณ อยุธยา” และก็ยังคงมีมาจวบจนถึงปัจจุบันนี้ ในที่นี้ขอกล่าวถึง สกุลอันสืบเนื่องมาจากกรมพระราชวังบวรสถานมงคล (วังหน้า) นั้น เรียกว่า “บวรราชสกุล” ลองมาดูกันว่าจะมีนามสกุลใดบ้าง
ราชตระกูล หมายถึง สกุลที่มิได้สืบเชื้อสายโดยตรงจากพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช (รัชกาลที่ ๑) โดยมีการสืบสายจากสมเด็จพระเชษฐภคินี พระอนุชา และพระขนิษฐา ผู้เป็นพระโอรสและพระธิดาในสมเด็จพระปฐมบรมมหาชนก สำหรับสายพระพี่พระน้องนี้ บางครั้งก็เรียกกันว่า ราชตระกูลสายพระปฐมวงศ์ หรือ พระปฐมบรมราชวงศ์ มี ๖ ราชสกุล ดังนี้
- เจษฎางกูร – สืบสายจาก สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ เจ้าฟ้าลา กรมหลวงจักรเจษฎา (พระองค์เจ้าลา) พระอนุชาต่างพระชนนี ในพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าฯ
- เทพหัสดิน – สืบสายจาก พระสัมพันธวงศ์เธอ เจ้าฟ้าตัน กรมหลวงเทพหริรักษ์ (พระองค์เจ้าตัน) พระโอรสในสมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ เจ้าฟ้ากรมพระศรีสุดารักษ์ พระเชษฐภคินี พระองค์รอง ในพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าฯ
- นรินทรกุล – สืบสายจาก สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้ากุ กรมหลวงนรินทรเทวี (พระองค์เจ้าหญิงกุ) พระน้องนางเธอต่างพระชนนี ในพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าฯ
- นรินทรางกูล – สืบสายจาก พระสัมพันธวงศ์เธอ เจ้าฟ้าทองจีน กรมหลวงนรินทรรณเรศร์ พระโอรสในสมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ เจ้าฟ้ากรมพระยาเทพสุดาวดี พระเชษฐภคินี พระองค์ใหญ่ ในพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าฯ
- มนตรีกุล – สืบสายจาก พระสัมพันธวงศ์เธอ เจ้าฟ้าจุ้ย กรมหลวงพิทักษมนตรี พระโอรสในสมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ เจ้าฟ้ากรมพระศรีสุดารักษ์
- อิศรางกูร – สืบสายจาก พระสัมพันธวงศ์เธอ เจ้าฟ้าเกศ กรมขุนอิศรานุรักษ์ พระโอรสในสมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ เจ้าฟ้ากรมพระศรีสุดารักษ์
บวรราชสกุล ของสมเด็จพระบวรราชเจ้ามหาสุรสิงหนาท กรมพระราชวังบวรสถานมงคล (วังหน้า) ในรัชกาลที่ ๑ มี ๔ ราชสกุล คือ
๑. นีรสิงห์ สืบสายจาก พระเจ้าราชวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าเณร
๒. ปัทมสิงห์ สืบสายจาก พระเจ้าราชวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าบัว
๓. สังขทัต สืบสายจาก พระเจ้าราชวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าสังกะทัต กรมขุนนรานุชิต
๔. อสุนี สืบสายจาก พระเจ้าราชวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าอสุนี กรมหมื่นเสนีเทพ
สมเด็จพระบวรราชเจ้ามหาสุรสิงหนาท กรมพระราชวังบวรสถานมงคล (วังหน้า) ในรัชกาลที่ ๑ เป็นผู้บูรณะวัดแห่งนี้ตามสัตยาธิษฐานที่ตั้งไว้เมื่อลอดจากข้าศึกปี ๒๓๑๐
ขอบคุณข้อมูลจาก : วิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
